← All tags

#quantum-physics

11 posts

ကွမ်တမ်မိတ်ဆက် - ကွာဇီအမှုန်ဆိုတာ ဘာလဲ

Quasi အမှုန်တွေဟာ ကွမ်တမ်မက္ကင်းနစ်လောကရဲ့ ထူးဆန်းအံ့ဖွယ် အရာတခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီ အမှုန်တွေဟာ အီလက်ထရွန် သို့မဟုတ် ပရိုတွန်ကဲ့သို့သော တကယ့်အမှုန်တွေ မဟုတ်ကြပါဘူး။ ဒါပေမယ့် ကွာဇီအမှုန် တွေဟာ ဒီ အီလက်ထရွန်၊​ ပရိုတွန် တွေလို အမှုန်တွေကဲ့သို့ ပြုမူကြပါတယ်။ ပထမဆုံး quasiparticles တွေဟာ ဘာလဲ မပြောခင် အမှုန်ဆိုတာ ဘာလဲ ဆိုတာကို ဦ…

အလင်းလျင်လွန် ခရီးသွားခြင်းအတွက် အမြင်သစ်

စကြာဝဠာ အတွင်းမှာ ဘယ်အရာမှ အလင်းထက် မြန်အောင် ခရီး မသွားနိုင်ပါဘူး။ ဒါဟာ အိုင်းစတိုင်းရဲ့ နှိုင်းရ နိယာမ (Special Theory of Relativity) ရဲ့ အခြေခံ ဥပဒေသ ဖြစ်ပါတယ်။ နှိုင်းရ နိယာမ အရ အလင်းလျှင်နှုန်းနဲ့ နီးလာလေလေ အချိန်ဟာ နှေးသွားလေလေ ဖြစ်ပါတယ်။ အလင်းလျှင် နှုန်းကို ရောက်တဲ့ အခါမှာတော့ အချိန်ဟာ လုံးဝ ရပ်ဆိုင်းသွားမှာ ဖြ…

အချိန် ဒိုင်မင်းရှင်း နှစ်ခုရှိတဲ့ ဒြပ်အခြေနေသစ် ရှာတွေ့

ကျွန်တော်တို့ ငယ်ငယ်က သိပ္ပံ ဘာသာရပ်မှာ ဖြစ်စေ၊ ရူပဗေဒ ဘာသာရပ်မှာ ဖြစ်စေ ဒြပ်တွေရဲ့ အခြေအနေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး သင်ခဲ့ ကြရတာ မှတ်မိပါ လိမ့်အုံးမယ်။ အစိုင်အခဲ အခြေအနေ (solid state)၊ အရည် (liquid state)၊ အငွေ့ (gaseous state) ဆိုပြီး သင်ခဲ့ ကြရတာလေ။ နောက်ပိုင်းကျတော့ plasma state ဆိုပြီး ပလတ်စမာ အခြေအနေ ကိုလဲ သိပ္ပံ ပညာရှင်တွေ…

အီလက်ထရွန် ဝဲဂယက် ရှာဖွေတွေ့ရှိ

ကျွန်တော်တို့ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ အမြဲ တွေ့မြင်ရတဲ့ ရေဟာ တကယ်တော့ ရေမော်လီကျူး လေးတွေနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီ ရေမော်လီကျူး လေးတွေဟာ တစ်လုံးစီ သီးသန့် ရှိနေ ကြတာပါ။ ဒါပေမယ့် ဒီ မော်လီကျူးတွေဟာ ရေစီးကြောင်းတွေ၊ လှိုင်းတွေ၊ ဝဲဂယက်တွေ အစ ရှိသဖြင့် ပုံစံ အမျိုးမျိုးကို ဖြစ်ပေါ် စေတာကို သတိ ပြုမိ ကြမှာပါ။ ဒါဆို အီလက် ထရွန်…

Antimatter (ဆန့်ကျင်ဒြပ်) ဆိုတာဘာလဲ

ဆန့်ကျင်ဒြပ် (antimatter) ဆိုတာက ဒြပ်ပစ္စည်း တစ်မျိုးတည်းကို ခေါ်ဆိုတဲ့ အမည် မဟုတ် ပါဘူး။ ဆန့်ကျင်ဒြပ် ဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ ပုံမှန် ရှိနေတဲ့ ဒြပ်ဝတ္ထု တွေနဲ့ အရွယ်တူ၊ ဒြပ်တူ၊ သဘာဝ တူညီပြီး လျှပ်စစ် ဓါတ်အား အဖို အမပဲ ပြောင်းပြန် ဖြစ်နေတဲ့ အရာဝတ္ထု တွေကို ပေးထားတဲ့ အမည် ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကို ဥပမာ ပြရရင် အီလက်ထရွ…

အလင်းကို ရပ်လိုက်ဖို့ ဖြစ်နိုင်သလား

အလင်းဟာ လေဟာနယ် ထဲမှာ တစ်စက္ကန့်ကို ကီလိုမီတာ ၃၀၀,၀၀၀ (သို့) မီတာ သန်း ၃၀၀ အမြန်နှုန်းနဲ့ ခရီး နှင်နိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် လေထုထဲ ဝင်ရောက်လာတဲ့ အခါမှာ အလင်းရဲ့ အလျင်ဟာ အနည်းငယ် နှေးလာပါတယ်။ သိပ်သည်းဆ များတဲ့ ရေထဲ (သို့) ဖန်ထဲ ဆိုရင် ပိုပြီးတော့တောင် အလျင်နှုန်း နှေးသွားပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အလင်းကို အရမ်း နှေးသွားအောင် (သို့) လ…

အလင်းကို ဒြပ်အဖြစ် အောင်မြင်စွာ ပြောင်းနိုင်ပြီ

အလင်းကနေ ဒြပ်ထု အဖြစ်ကို ပထမ ဆုံး အကြိမ်အဖြစ် ဓါတ်ခွဲခန်းမှာ သိပ္ပံ ပညာရှင် တွေက အောင်မြင်စွာ ပြောင်းလဲ နိုင်ခဲ့ပြီလို့ သိရပါတယ်။ သိပ္ပံ ပညာရှင် တွေက အလင်းကနေ ဒြပ်ထု အဖြစ် ပြောင်းလဲ နိုင်လိမ့်မယ်လို့ ၁၉၃၀ ခုနှစ်လောက် ကတဲက တွက်ချက်ပြီး အဆိုပြု တင်ပြခဲ့ ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အခုအချိန် စမ်းသပ်မှု မတိုင်မီ အထိ ဘယ် သုတေသ…

အလင်း ဖိုတွန်ကို ထက်ခြမ်းခြမ်းနိုင်မယ်

လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ် ၈၀ ကျော်က နာမည်ကျော် အီတလီ သိပ္ပံ ပညာရှင် တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ အက်တွား မာဟိုရာနာ (Ettore Majorana) က အီလက်ထရွန်ကို နှစ်ခြမ်းခြမ်းလို့ ရနိုင်မယ် ဆိုတာက ပထမဆုံး ဟောကိန်း ထုတ်ခဲ့ပါတယ်။ အခု တဖန် အလင်း ဖိုတွန် ကိုလဲ နှစ်ခြမ်းခြမ်းလို့ ရနိုင်မယ်လို့ ပညာရှင် တွေက ဟောကိန်း ထုတ်လိုက် ပြန်ပါတယ်။ ယခု တွေ့ရှိမှုက လက်ရှိ အခ…

အလင်းထက် မြန်အောင် သွားနိုင်မယ့် Tachyons

အလင်းထက် မြန်တဲ့ အလျင်နဲ့ သွားတာတို့ အချိန် နောက်ပြန် ခရီးသွား တာတို့ဟာ တက်ခီယွန် (tachyons) ခေါ်တဲ့အမှုန်လေးတွေ အတွက်တော့ အိမ်မက် မဟုတ်ပါဘူး။ သိပ္ပံ ဝတ္ထုတွေ ထဲမှာ အမြဲ တွေ့ရလေ့ ရှိတဲ့ အလင်းလျှင်ထက် မြန်တဲ့ အလျင်နဲ့ ခရီးသွားတာတို့၊ အချိန် နောက်ပြန် သွားတာတို့ဟာ လက်တွေ့ ဘဝမှာတော့ မဖြစ်နိုင်ဘူးလို့ ဆိုကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့်…

Black Hole ရဲ့အမွှာ White Hole

Black hole ခေါ် အာကာသ တွင်းနက်တွေ အကြောင်းကတော့ ရေးတဲ့သူတွေ များလို့ ကြားဖူးတဲ့သူ အတော်များပါတယ်။ တော်တော်များများလဲ အနည်းအကျဉ်းတော့ ဘလက်ဟိုး တွင်းနက်တွေ အကြောင်း သိကြပါတယ် (မှန်တာ မမှန်တာ တပိုင်းပေါ့လေ)။ တခါ Intersteller လို ရုပ်ရှင်ကားတွေ ကြောင့်လဲ လူပိုသိလာ ကြပါတယ်။ ဒီလို Black Hole တွင်းနက်ကြီးတွေ အကြောင်း လူသိကြသလ…